Η πρώτη φάση, ανοιχτή σε όλους: ενιαίος διαγωνισμός 1996–2002, «Αρίσταρχος» 2003–2006, «Εύδοξος» 2009–2018, σήμερα «Αρίσταρχος». Οι ημερομηνίες, οι κανόνες και η διάρκεια κάθε χρονιάς ανακοινώνονται στην προκήρυξη του διαγωνισμού (astronomos.gr).
πώς είναι τα θέματα
Στο αρχείο υπάρχουν 315 θέματα της 1ης φάσης από 1996 έως 2018. Ο πίνακας δείχνει, για κάθε επίπεδο, πόσα θέματα είχε το πιο πρόσφατο διαγώνισμα του αρχείου και πώς μοιράζονται τα θέματα όλων των χρονιών στις κατηγορίες. Τα ποσοστά είναι ενδεικτικά.
| Επίπεδο | Θέματα (τελευταία χρονιά) | Κατηγορίες σε όλες τις χρονιές |
|---|---|---|
| Γυμνάσιο | 30 (2018) | Ηλιακό σύστημα 37%, Ουράνια σφαίρα και χρόνος 19%, Τηλεσκόπια και παρατήρηση 15%, Ουράνια μηχανική 14%, Γαλαξίες και κοσμολογία 8%, Αστέρες και ακτινοβολία 8% |
| Λύκειο | 30 (2018) | Ηλιακό σύστημα 33%, Αστέρες και ακτινοβολία 21%, Ουράνια μηχανική 13%, Τηλεσκόπια και παρατήρηση 12%, Ουράνια σφαίρα και χρόνος 12%, Γαλαξίες και κοσμολογία 10% |
πλάνο τεσσάρων εβδομάδων
- Εβδομάδα 1: θεωρία και εύκολα θέματα. Διάβασε τα φύλλα θεωρίας των κατηγοριών που εμφανίζονται πιο συχνά και λύσε τα θέματα με δυσκολία «πολύ εύκολο» και «εύκολο». Φτιάξε έναν δικό σου πίνακα με σταθερές και μονάδες (AU, pc, έτος φωτός, ηλιακή μάζα).
- Εβδομάδα 2: μέτρια θέματα και τα κενά σου. Συνέχισε με «μέτρια» θέματα. Όπου κολλάς, χρησιμοποίησε την υπόδειξη, όχι αμέσως ολόκληρη τη λύση, και ξαναδιάβασε το αντίστοιχο φύλλο θεωρίας.
- Εβδομάδα 3: ολόκληρα παλιά διαγωνίσματα. Γράψε δύο ή τρία παλιά διαγωνίσματα με χρονόμετρο, σε χαρτί, σαν να ήταν το πραγματικό. Μετά διάβασε προσεκτικά τις λύσεις.
- Εβδομάδα 4: επανάληψη. Ξαναδούλεψε τα θέματα που δεν έλυσες, μέσα από την εξάσκηση της ημέρας, και κλείσε με ένα ακόμα ολόκληρο διαγώνισμα.
μονάδες και τάξη μεγέθους
Στην αστρονομία τα περισσότερα λάθη είναι λάθη μονάδων. Μετάτρεψε τα δεδομένα πριν από τις πράξεις και, στο τέλος, έλεγξε αν το αποτέλεσμα έχει λογική τάξη μεγέθους.
πώς δουλεύω ένα πρόβλημα
- Κατάλαβε το πρόβλημα. Ξαναγράψε την εκφώνηση με δικά σου λόγια. Κάνε σχήμα: την ουράνια σφαίρα με τον ορίζοντα και τον ισημερινό, ή την τροχιά με τον Ήλιο στην εστία.
- Γράψε τα δεδομένα με μονάδες. Μετάτρεψέ τα πριν από τις πράξεις: km σε m, ώρες σε μοίρες (), έτη φωτός σε pc. Τα περισσότερα λάθη στους διαγωνισμούς είναι λάθη μονάδων.
- Βρες τον νόμο που χρειάζεσαι. Ποια σχέση συνδέει αυτό που δίνεται με αυτό που ζητείται; Το τυπολόγιο και η θεωρία της θεματικής βοηθούν σε αυτό.
- Δούλεψε με λόγους. Όταν μπορείς, σύγκρινε με τον Ήλιο ή τη Γη: , σε έτη και AU. Λιγότερες σταθερές σημαίνει λιγότερα λάθη.
- Έλεγξε την τάξη μεγέθους. Είναι λογικό το αποτέλεσμα; Ένας αστέρας με ακτίνα μικρότερη από ένα μέτρο ή ένας πλανήτης με θερμοκρασία ενός εκατομμυρίου βαθμών δείχνει λάθος στις πράξεις.
- Γράψε καθαρά τη λύση. Κάθε βήμα με τον τύπο που χρησιμοποιείς. Στους διαγωνισμούς βαθμολογείται η πορεία, όχι μόνο το τελικό αποτέλεσμα.
θεωρία
- Εποχές και φαινόμενη κίνηση του Ήλιου Γυμνάσιο
- Ουράνιες συντεταγμένες Λύκειο
- Ανατολή, δύση και μεσουράνηση Λύκειο
- Αστρικός και ηλιακός χρόνος Προχωρημένο
- Οι νόμοι του Kepler Λύκειο
- Βαρύτητα, τροχιές και ταχύτητα διαφυγής Λύκειο
- Σελήνη: φάσεις και εκλείψεις Γυμνάσιο
- Συνοδική περίοδος και σχηματισμοί πλανητών Λύκειο
- Μεγέθη και αποστάσεις Λύκειο
- Ακτινοβολία μέλανος σώματος Λύκειο
- Η ζωή των αστέρων και το διάγραμμα H–R Γυμνάσιο
- Φάσματα, Doppler και διπλοί αστέρες Προχωρημένο
- Αποστάσεις και μονάδες στο Σύμπαν Γυμνάσιο
- Κοσμολογία και νόμος του Hubble Προχωρημένο
- Τηλεσκόπια Γυμνάσιο
- Ουρανογραφία: προσανατολισμός στον ουρανό Γυμνάσιο