Η λαμπρότητα των αστέρων μετριέται σε μια λογαριθμική κλίμακα που ξεκίνησε στην αρχαιότητα. Με τα μεγέθη και την παράλλαξη βρίσκεις αποστάσεις και πραγματικές λαμπρότητες.
τα βασικά
- \(m_1-m_2=-2{,}5\log_{10}\dfrac{F_1}{F_2}\). Διαφορά 5 μεγεθών αντιστοιχεί σε λόγο ροών ακριβώς 100, και 1 μέγεθος σε περίπου 2,512.
- Απόλυτο μέγεθος \(M\): το φαινόμενο μέγεθος που θα είχε ο αστέρας από απόσταση 10 pc.
- Μέτρο απόστασης: \(m-M=5\log_{10}\dfrac{d}{10\ \text{pc}}+A\), όπου \(A\) η μεσοαστρική απορρόφηση σε μεγέθη.
- Παράλλαξη: \(d\,[\text{pc}]=1/p\,['']\), με \(1\ \text{pc}=206\,265\ \text{AU}\approx3{,}26\) έτη φωτός.
- Λαμπρότητα από απόλυτο μέγεθος: \(L/L_\odot=10^{0{,}4(M_\odot-M)}\), με \(M_{V,\odot}=4{,}83\).
παράδειγμα
Ένας διπλός αστέρας έχει δύο συνιστώσες με μέγεθος 3,0 η καθεμία. Ποιο είναι το συνολικό μέγεθος;
Λύση. Η ολική ροή είναι διπλάσια, άρα \(m=3{,}0-2{,}5\log_{10}2=3{,}0-0{,}75=2{,}25\).
συχνό λάθος
Τα μεγέθη δεν προστίθενται: δύο αστέρες 3ου μεγέθους δεν κάνουν «6ου» ούτε «1,5ου» μεγέθους. Προσθέτεις ροές και μετά μετατρέπεις σε μέγεθος. Και θυμήσου ότι μικρότερο μέγεθος σημαίνει λαμπρότερο.
θέματα για εξάσκηση
- 1η φάση 2017, Γυμνάσιο, θέμα 6
- 1η φάση 2017, Γυμνάσιο, θέμα 25
- 1η φάση 2017, Γυμνάσιο, θέμα 31
- 1η φάση 2017, Λύκειο, θέμα 16
- 1η φάση 2017, Λύκειο, θέμα 28
- 1η φάση 2018, Γυμνάσιο, θέμα 3
- 1η φάση 2018, Γυμνάσιο, θέμα 4
- 1η φάση 2018, Γυμνάσιο, θέμα 8
- 1η φάση 2018, Γυμνάσιο, θέμα 13
- 1η φάση 2018, Γυμνάσιο, θέμα 24
- 1η φάση 2018, Γυμνάσιο, θέμα 30
- 1η φάση 2018, Λύκειο, θέμα 1