2η φάση «Ίππαρχος» 2003, Λύκειο, Θέμα 3: εκφώνηση και λύση

(Α) Τι συνέβη: την 1η Φεβρουαρίου 2003 το διαστημικό λεωφορείο Columbia (αποστολή STS-107) διαλύθηκε πάνω από το Τέξας κατά την επιστροφή στην ατμόσφαιρα, 16 λεπτά πριν από την προσγείωση, και σκοτώθηκαν και οι 7 αστροναύτες. Η αιτία βρέθηκε: στην εκτόξευση, ένα κομμάτι αφρώδους μονωτικού υλικού αποκολλήθηκε από τη μεγάλη εξωτερική δεξαμενή και χτύπησε την αριστερή πτέρυγα, ανοίγοντας τρύπα στη θερμική προστασία της. Στην επιστροφή, θερμά αέρια (πάνω από 1.500 °C) μπήκαν στην πτέρυγα και την κατέστρεψαν.

(Β) Συνέχεια των πτήσεων; Ερώτηση γνώμης. Υπέρ: κάθε μεγάλη εξερεύνηση είχε κινδύνους. Τα ατυχήματα διδάσκουν (μετά το Columbia οι πτήσεις έγιναν ασφαλέστερες, με επιθεώρηση της θερμικής προστασίας σε τροχιά), και οι πτήσεις προσφέρουν γνώση, τεχνολογία και συνεργασία. Η ίδια η έκθεση για το ατύχημα πρότεινε συνέχιση με αλλαγές. Ορθολογική θέση: ναι, με προτεραιότητα στην ασφάλεια και με αυτόματα σκάφη όπου δεν χρειάζεται άνθρωπος.

(Γ) Σημαντικές αποστολές: STS-1 (1981, το ίδιο το Columbia): η πρώτη πτήση επαναχρησιμοποιούμενου διαστημικού οχήματος. STS-31 (1990, Discovery): έθεσε σε τροχιά το τηλεσκόπιο Hubble. STS-61 (1993, Endeavour): με πέντε διαστημικούς περιπάτους διόρθωσε την οπτική του Hubble και του έδωσε τις εικόνες που ξέρουμε. Άλλες: η πρώτη πρόσδεση στον σταθμό Mir (STS-71, 1995) και η έναρξη της συναρμολόγησης του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (STS-88, 1998).