Το θέμα 1 της 1ης φάσης («Αρίσταρχος») 2004 για το Λύκειο, 9ος διαγωνισμός. Είναι θέμα της κατηγορίας «Ηλιακό σύστημα» (θεματική: Πλανήτες και σχηματισμοί), με εκτιμώμενη δυσκολία «εύκολο». Πρώτα προσπάθησε μόνος σου. Αν κολλήσεις, πάρε μια υπόδειξη ή δες τη λύση.
εκφώνηση

Πριν πεις «Το έλυσα»: έλεγξε τη λύση σου
- Αιτιολόγησα κάθε βήμα, όχι μόνο το αποτέλεσμα;
- Βρήκα όλες τις λύσεις και εξέτασα όλες τις περιπτώσεις;
- Έλεγξα μονάδες, τάξη μεγέθους και ότι η απάντηση ικανοποιεί τις συνθήκες;
- Θα την καταλάβαινε κάποιος που δεν ξέρει τη λύση;
Λύση του αρχείου
(Α) Αρχαίοι Έλληνες αστρονόμοι: Θαλής ο Μιλήσιος, οι Πυθαγόρειοι (Φιλόλαος), ο Μέτων (κύκλος 19 ετών), ο Εύδοξος ο Κνίδιος, ο Αριστοτέλης, ο Ηρακλείδης ο Ποντικός, ο Αρίσταρχος ο Σάμιος, ο Ερατοσθένης, ο Ίππαρχος, ο Πτολεμαίος. Και ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων, ο αρχαιότερος γνωστός αναλογικός «υπολογιστής» των κινήσεων Ηλίου και Σελήνης.
Αρίσταρχος ο Σάμιος (3ος αι. π.Χ.): πρώτος διατύπωσε το ηλιοκεντρικό σύστημα. Στο έργο του «Περί μεγεθών και αποστημάτων Ηλίου και Σελήνης» υπολόγισε γεωμετρικά, από τη γωνία Ηλίου – Σελήνης στο πρώτο τέταρτο, ότι ο Ήλιος είναι πολύ μακρύτερα και πολύ μεγαλύτερος από τη Σελήνη. Οι αριθμοί του ήταν ανακριβείς (περίπου 19 φορές αντί για 400), αλλά η μέθοδος ήταν σωστή.
Ερατοσθένης (3ος αι. π.Χ.): μέτρησε την περιφέρεια της Γης συγκρίνοντας το μεσημεριανό ύψος του Ήλιου στη Συήνη (όπου ήταν στο ζενίθ το θερινό ηλιοστάσιο) και στην Αλεξάνδρεια (7,2°, δηλαδή 1/50 του κύκλου). Βρήκε περίπου 250.000 στάδια, τιμή κοντά στην πραγματική (40.000 km), ανάλογα με το στάδιο που χρησιμοποίησε.
Ίππαρχος (2ος αι. π.Χ.): ο μεγαλύτερος παρατηρητής της αρχαιότητας. Κατάρτισε κατάλογο περίπου 850 άστρων και τα ταξινόμησε σε 6 μεγέθη λαμπρότητας (τη βάση της σημερινής κλίμακας). Ανακάλυψε τη μετάπτωση των ισημεριών και ανέπτυξε την τριγωνομετρία για την αστρονομία.
Δεν υπάρχει επίσημη λύση για αυτό το θέμα. Τη λύση την έγραψε η επιμέλεια του αρχείου· αν βρεις λάθος, γράψε μας.
Κατηγορία: Ηλιακό σύστημα · Θεματική: Πλανήτες και σχηματισμοί · Δυσκολία: εύκολο. Η κατηγορία και η δυσκολία είναι εκτιμήσεις.
σχετική θεωρία
τα άλλα θέματα του ίδιου διαγωνίσματος
- 1η φάση 2004, θέμα 2 Ουράνια σφαίρα και χρόνος
- 1η φάση 2004, θέμα 3 Τηλεσκόπια και παρατήρηση
- 1η φάση 2004, θέμα 4 Ηλιακό σύστημα