1η φάση «Αρίσταρχος» 2003, Λύκειο, Θέμα 3: εκφώνηση και λύση

(Α) Χρώμα από το διάστημα: η Γη φαίνεται γαλάζια (ωκεανοί, που απορροφούν το κόκκινο, και σκέδαση στην ατμόσφαιρα), με λευκά σύννεφα, καφέ και πράσινη ξηρά. Η Σελήνη είναι γκρίζα: σκούρα βασαλτικά πετρώματα και ρηγόλιθος, ανακλά μόνο περίπου 12% του φωτός. Ο Άρης είναι κοκκινοπορτοκαλί, από τα οξείδια του σιδήρου («σκουριά») στη σκόνη του εδάφους.

(Β) Χρώμα του ουρανού τη μέρα: στη Γη γαλάζιος: τα μόρια του αέρα σκεδάζουν το μπλε φως πολύ περισσότερο από το κόκκινο (σκέδαση Rayleigh, $\propto 1/{\lambda }^4$). Στη Σελήνη μαύρος, ακόμα και με τον Ήλιο ψηλά: χωρίς ατμόσφαιρα δεν υπάρχει σκέδαση. Στον Άρη κιτρινοκαφετής («καραμελί»), από τη λεπτή σκόνη που αιωρείται στη λεπτή ατμόσφαιρα. Αντίθετα, το ηλιοβασίλεμα εκεί είναι γαλαζωπό.

(Γ) Θερμοκρασίες: Γη: μέση περίπου +15 °C, με μέτριες διαφορές μέρας – νύχτας, χάρη στην ατμόσφαιρα (φαινόμενο θερμοκηπίου) και τους ωκεανούς. Άρης: ο πιο κρύος κατά μέσο όρο, περίπου −60 °C, από περίπου +20 °C το μεσημέρι στον ισημερινό ως −125 °C στους πόλους, γιατί είναι πιο μακριά από τον Ήλιο και έχει πολύ αραιή ατμόσφαιρα. Σελήνη: τις μεγαλύτερες διαφορές, από περίπου +120 °C τη μέρα ως −170 °C τη νύχτα, γιατί δεν έχει ατμόσφαιρα να κρατά τη θερμότητα και η «μέρα» της κρατά περίπου 15 γήινες μέρες. Η Σελήνη έχει το πιο ζεστό σημείο (στο φως), η Γη τη μεγαλύτερη μέση θερμοκρασία.